زمان بازی و تحریک حسی برای کودکان، حتی نوزادان، بسیار مهم است.نوزادان از هنگام تولد خواهند آموخت که احساس لمس شما، صدای سخنگفتن شما و منظره چهره شما را با نیاز به غذا و آرامش همراه کنند. این نکات را درباره فعالیتهای نوزادتان در زمان بازی در نظر داشته باشید: ▪ از اسباببازیهای با رنگهای درخشان و تحریککننده که برای نوزادان طراحی شدهاند، مانند جغجغه، آینههای نشکن، اسباببازیهای موزیکال و اسباببازیهای که رنگ یا بافت جالب توجه دارند، استفاده کنید. ▪ موسیقی پخش کنید و به همراه نوزاد برقصید. ▪ در مقابل نوزاد شکلک و صدا از خودتان در آورید، مثلا زبانتان را بیرون بیاورید، لبخند بزنید، بخندید یا حرف بزنید. ▪ کودک را تشویق کنید که بر نگهداشتن و حرکتدادن اسباببازی مورد علاقهاش متمرکز شود.
روانشناسان معتقدند احساس اعتماد به جهان، هسته مرکزی شخصیت کودک را میسازد. جهان کودک در ابتدا پدر و مادر او هستند. آنان با رفع نیازهای کودک ناتوان خود، بقای او را تضمین میکنند. هرگاه کودک، گرسنه یا تشنه شده است، مادر یا پدرش بودهاند که به فریادش رسیدهاند. آنجا که حوصلهاش سر رفته و نیاز به بازی داشته، یا هربار که خود را خیس کرده و ناراحت بوده است، باز پدر و مادرش نیازش را برطرف کردهاند. بنابر این هسته اولیه اعتماد در فرزندان از همان دوران طفولیت با مراقبتهای والدین ایجاد میشود. در عین حال انسان، موجودی اجتماعی و نیازمند برقراری ارتباط با دیگران است. بسیاری از نیازهای متعالی انسان و شکوفا شدن استعدادها و خلاقیتهایش، میتواند از طریق تعاملات بین فردی و ارتباط اجتماعی ارضاء شود و به فعلیت درآید. اعتماد به خود و دیگران، بخش مهمی از ارتباط مؤثر و تعاملات اجتماعی است و از اهداف اساسی همه نظامهای تربیتی به شمار میآید. به خصوص اعتماد اعضای خانواده به یکدیگر از ارکان بهداشت و سلامت روانی است. اعتماد برای انسان، ضروری است و اگر افراد در فضای خانواده نتوانند آن را پیدا کنند، در خارج از خانه به جستجویش خواهند پرداخت و این مقولهای است که همگی از آسیبهای احتمالی آن آگاه هستیم. ● اعتماد چیست؟ واژه اعتماد از «عمد» به معنای ستون و تکیهگاه گرفته شده است. گاهی چیزی برچیز دیگری تکیه دارد. در این حالت، اعتماد یک جانبه است اما گاهی، دو چیز برهم تکیه دارند که به این وضعیت اعتماد دوجانبه میگویند. درست مانند اعتماد همسران، والدین و فرزندان، دو دوست و... اما گفتنی است تکیه کردن دوجانبه، به معنی نفی استقلال و اتکای به نفس هر یک از افراد نیست. ● شکلگیری اعتماد ساختار شکلگیری اعتماد یا بیاعتمادی در نوزاد انسان، از همان نخستین سال تولدش ایجاد میشود. در این هنگام دلبستگیها و پیوندهای عاطفی بیننوزاد و مادر یا جانشین او ایجاد میشود. تحقیقات علمی نشان میدهد که انسانها با کسانی که به آنان دلبسته بودهاند، باورهای متفاوتی از اعتماد به خود و به دیگران را پیدا میکنند که منجر به چهار سبک دلبستگی میشود: ۱) سبک دلبستگی ایمن: (اعتماد به خود و دیگران) این نوع نگرش، باعث ایجاد روابط صمیمی و اثربخش میشود. در این سبک، شخص هم برای خود و هم برای دیگران احترام و ارزش قابل است. (من خوبم، تو هم خوبی) ۲) سبک دلبستگی ناایمن طرد کننده: (اعتماد به خود، ولی اعتماد به دیگران) در این سبک، فرد تمایلی به ایجاد صمیمیت با دیگران ندارد، زیرا فقط خود را قبول دارد و برای دیگران ارزش و احترامی قایل نیست و درصدد تسلط بر دیگران است. (من خوبم ولی تو خوب نیستی) ۳) سبک دلبستگی ناایمن درمانده یا ترسان: (عدم اعتماد به خود، ولی اعتماد به دیگران)افرادی مضطرب، سلطهپذیر و وابسته به دیگران به راحتی و بدون آگاهی به همه اعتماد میکنند و برای خود ارزش و احترامی قایل نیستند و توانمندیهای خود را دستکم میگیرند (من خوب نیستم، ولی تو خوب هستی) ۴) سبک دلبستگی ناایمن همراه با دلمشغولی و پریشان حواسی: (عدم اعتماد به خود و دیگران)در این سبک، دلبستگی فرد از نوع اضطرابی و بیاعتمادی است و بدون هدف، خود و دیگران را به بازی میگیرد. نه برای خود ارزش قایل است و نه بهبرای دیگران (من خوب نیستم، تو هم خوب نیستی)
افرادی که نمیتوانند بچهدار شوند، کسانی که احتمالا اختلال ژنتیکیای را انتقال میدهند، با آنهایی که مسن و مجرد هستند، ولی دوست دارند خانوادهای داشته باشند، بطور فزایندهای به فرزند خواندگی روی میآورند. آژانسهای فرزند خواندگی معمولا سعی میکنند والدینی را بیابند که از نظر پیشینه قومی و مذهبی مشابه پیشینه کودک باشند. در صورت امکان ، آنها سعی میکنند والدینی را برگزینند که همسن اغلب والدین تنی باشند. چون دستیابی به نوزادان سالم کاهش یافته است. اغلب افراد از کشورهای خارجی فرزند خوانده میپذیرند. یا کودکانی را میپذیرند که بزرگتر هستند یا مشکلات رشدی دارند. گزینش والدین اختیاری هم است، زیرا گاهی بین والدین اختیاری و فرزند خوانده آنها روابط مناسبی برقرار نمیشود. خطر شکست فرزند خواندگی برای کودکانی که در سنین بالاتر به فرزندی پذیرفته شدهاند و کودکان معلول بیشتر است، اما خیلی زیاد نیست، بیش از ۸۵ درصد این کودکان در خانههای اختیاری خوب عمل میکنند. ۹ نفر از ۱۰ نفری که خوب عمل نمیکنند، به والدین تازهای سپرده میشوند و اغلب آنها از تجربه فرزند خواندگی احساس رضایت میکنند. ● مشکلات روانی فرزند خواندهها با وجود این ، فرزند خواندههای کودک و نوجوان خواه در یک کشور خارجی متولد شده باشند یا در کشور والدین اختیاری خود از جمعیت کلی کودک ، مشکلات یادگیری و عاطفی بیشتری دارند. برای این روند چندین علت وجود دارد. مادر تنی به خاطر مشکلات هیجانی که تصور میشود تا اندازهای ژنتیکی باشند، مثل الکلیسم یا افسردگی شدید ، ممکن است نتوانسته باشد از فرزند خود مراقبت کند. شاید او این گزینش را به فرزند خود منتقل کرده باشد یا اینکه شاید او در مدت حاملگی دچار استرس ، سوء تغذیه ، یا مراقبت پزشکی ناکافی بوده باشد. علاوه بر این ، کودکانی که بعد از نوباوگی به فرزندی پذیرفته میشوند. اغلب سابقه روابط خانوادگی پر از تعارض و کمبود محبت دارند. بالاخره اینکه ، والدین یا کودکان اختیاری ، که ارتباط ژنتیکی ندارند، از نظر هوش و شخصیت کمتر از خویشاوندان تنی بهم شباهت دارند، تفاوتهایی که میتوانند سازگاری خانواده را تهدید کنند. به رغم این مخاطرات ، اغلب فرزند خانوادهها به نحو شگفت انگیزی خوب رفتار میکنند. در یک بررسی طولی سوئدی ، پژوهشگران بیش از ۶۰۰ نوباوه را که موارد مناسبی برای فرزند خواندگی بودند تا نوجوانی دنبال کردند. برخی از آنها مدت کوتاهی بعد از تولد به فرزندی پذیرفته شده بودند، و برخی دیگر توسط مادران تنی خود پرورش یافته بودند که عقیده خودشان را در مورد ترک کردن فرزندشان تغییر داده بودند. معمولا در نوجوانی ، کنجکاوی حل نشده درباره اصل و نسب ، زندگی فرزند خواندهها را آشفته میکند. برخی از آنها به سختی میتوانند قبول کنند که شاید هرگز والدین تنی خود را نبینند. برخی دیگر نگران هستند که اگر والدین آنها ناگهان پیدا شوند چه کاری خواهند کرد. با این حال ، تصمیم به یافتن والدین تنی معمولا تا اوایل بزرگسالی ، زمانی که ازدواج و بچهدار شدن ممکن است آن را برانگیزد، به تعویق میافتد. اغلب فرزند خواندهها به رغم نگرانی درباره اصل و نسب ، در بزرگسالی خوب سازگار میشوند. و اگر والدین اختیار شده این فرزند خواندهها به آنها کمک کنند تا از میراث خود در کودکی باخبر شوند، عمدتا هویتی را پرورش میدهند که آمیزهای از پیشینه تولد و تربیت آنهاست.
نوزادانی که تازه ختنه شدهاند، برای پیشگیری از عفونت و تسکین یافتن نیاز به مراقبت دارند برای مراقبت از نوزادی که ختنه شده است، این توصیهها را رعایت کنید: ▪ ناحیه تناسلی را با هر بار که پوشک بچه را عوض میکنید، کاملا تمیز کنید. ▪ اگر برای محافظت از ان ناحیه بانداژ انجام شده است، هر بار که پوشک را عوض میکنید، پانسمان را هم عوض کنید. ▪ اگر برای پیشگیری از تحریک و عفونت از وازلین استفاده کنید. ▪ وجود مقدار کمی از خون در پوشک بچه طبیعی است، اما درصورتی که لکه خون بزرگتر از ۲.۵ سانتیمتر بود، با دکترتان تماس بگیرید. ▪ در صورتی که علائم عفونت مانند تب، قرمزی و تورم قابلتوجه یا ترشح زردرنگ مشاهده کردید، به دکترتان اطلاع دهید.
قولنج (colic) - حملات بدون توضیح گریهکردن کودکان کمسن- میتواند بسیاری از تازه پدرومادرشدهها را کلافه کند. هنگامی که کودکتان دچار قولنج میشود، به این نکات توجه داشته باشید: ـ قولنج به معنای آن نیست که کودک شما ناسالم است، علت دقیق این عارضه معلوم نیست. ـ احساس گناه نکنید. تقصیر شما نیست که کودکتان دچار ناراحتی شده است. ـ قولنج معمولا در حدود سه ماهگی فروکش میکند و تقریبا هیچگاه پس از ۶ ماهگی بروز نمیکند. ـ در هنگام بروز حملات گریه توجه بیشتر به کودک اشکالی ندارد. نگران لوس شدن بچه نباشید. ـ راههای بسیاری برای آرام کردن نوزاد وجود دارد. اقدامات متفاوت را امتحان کنید تا زمانی راه آرام کردن کودک را پیدا کنید، مثلا تغذیه کردن نوزاد در وضعیت قائم، گرفتن آروغ نوزاد به صورت مکرر یا تکان دادن آرام کودک در گهواره.
آیا در فکر آن هستید که امسال تابستان به همراه فرزندانتان با اتومبیل به مکان دوری سفر کنید، اما از طولانی بودن مسیر هراس دارید؟ در اینجا، بنا به نظرسنجیای که از والدین و کودکان در این زمینه به عمل آمده است،بهترین کارهایی که در طول راه میتوانید برای سرگرمکردن بچهها انجام دهید فهرست شده است.از میان تمام فعالیتها و سرگرمیها، موسیقی موردپسند اکثر افراد است. کودکان در هر رده سنی که باشند، موسیقی همواره لحظات زیبا و شادیآفرینی را در داخل اتومبیل برای آنان فراهم میسازد. گوش دادن به نوار کاست، آوازخوانی، نواختن آلات موسیقی کوچک چون سازدهنی و دست زدن! تا چشم بر هم بگذارید میبینید که حدود ۵۰ کیلومتر مسافت را گذراندهاید! هنگامیکه شما با فرزندانتان عازم سفر میشوید در هنگام حرکت میتوانید نه تنها رانندگی کنید بلکه همراه آنان سرود دستهجمعی بخوانید.«هیچچیزی نمیتواند به اندازه آوازهای گروهی حواس کودکان را پرت کند.» کتا بهایی که همراه نوارهای کاست هستند نیز به اندازه سرود دستهجمعی مورد توجه و پسند کودکان در هر رده سنی بوده و در اکثر کتابخانههای عمومی قابل دسترسی هستند. تمام والدینی که در مورد سرگرم کردن کودکان در اتومبیل مورد پرسش قرار گرفتهاند، به استفاده از مناظر اطراف به هنگام سفر تمایل نشان دادهاند. تابلوهای علائم و اعلانات، پلاک اتومبیلها، اتومبیلهایی که در اطراف در حال حرکت هستند،مزرعهها، خانهها و دهکدهها همگی بهانهای هستند تا از طریق آنها، بازیهای گوناگونی را با مشاهده و دیدن انجام داد. مثلا جستوجوی رنگهایی که در مناظر اطراف وجود دارند، رنگزرد، قرمز، آب، حروف الفبا، اعداد، یک توپ، یک گوسفند، آقایی که کلاه به سر دارد و... . اینگونه مثالها نامحدود بوده و بنا به سن کودکان تنظیم میشود. قبل از حرکت، اجازه دهید فرزندان اسباببازیها یا بازیهای دلخواه خود را انتخاب کرده و همراه بیاورند.اسباببازیهای انتخاب شده باید کوچک و جمعوجور بوده و از اجزا و تکههای متعدد و ریز تشکیل نشده باشند چرا که احتمال افتادن و گم شدن آنها وجود دارد. اسباببازیها را کنار یکدیگر و داخل یک ساک گذاشته و مسئولیت نگهداری از آن را به کودک بسپارید.تخته صاف و کوچکی همراه داشته باشید تا کودک بتواند روی سطحی سفت، بازی،نقاشی یا رنگآمیزی کند. در ضمن کاغذ، مداد و ماژیک را نیز فراموش نکنید. به اندازه کافی از هر کدام به همراه بیاورید. میتوانید به کمک یک بازی ویدئویی کوچک که قابل حمل باشد، ساعتها کودکانی را که کمی بزرگتر هستند سرگرم کنید و خوشبختانه میتوان صدای آن را کم کرد. ● کتابهای داستان گرچه کتاب خواندن در داخل اتومبیل، گاه دشوارتر از مواقع دیگر است، اما با این حال روشی عالی برای سرگرم کردن کودکان به شمار میآید. میتوانید به کودکان بزرگتر، کتابهایی را که حاوی شخصیتهای مهم کارتونی هستند پیشنهاد کنید و در مورد بچههای خیلی کوچک، کتابهای بزرگ مصور و کارتونی موجب شادی آنان خواهد شد. ● کیفهای شادی همیشه قبل از آنکه تعطیلات از راه برسد، برخی از پدرها به مغازهایی که اجناسش ۱۰۰۰ تومانی هستند، رفته و ساک جادویی خود را از اسباببازیهای کوچک پر میکند تا در زمان سفر با اتومبیل، هنگامیکه بچهها شروع به بیقراری کرده و حوصله آنها سر میرود، اسباببازیها را یکییکی از ساک بیرون آورده و بین بچهها تقسیم کند. نشان دادن اشیای جدید به بچه،روش خوبی برای تحریک کردن حس کنجکاویش بوده و او را به مدت نیم یا حتی یک ساعت سرگرم میکند. همچنین میتوانیم یک خوراکی مختصر و ساده داخل کیسه اسرارآمیز خود بگنجانیم. یک میان وعده مختصر و مغذی نه فقط گرسنگی کودکان را برطرف میکند بلکه میتواند به موقع کسالت و یکنواختی ناشی از سفر را از بین ببرد. خوراکیهای سالمی که مورد علاقه فرزندتان است و آشغال کمی تولید میکند را انتخاب کنید؛ میوههای تازه، پنیر، سبزیجات، کشمش، گردو، میوههای خشک شده، شیرینیهای ساده و غلات. در مورد نوشیدنیها، بطریهای نوشیدنی را همراه با نی انتخاب کرده و از شب قبل آنها را داخل فریزر بگذارید تا منجمد شوند و برای روز سفر چندین ساعت خنک بمانند. اگر مواد داخل ساندویچهایی که همراه میآورید فاسد شدنی باشند، برای آنکه دیرتر فاسد شوند، ساندویچها را با نان یخزده تهیه کنید. ● من دستشویی دارم.. توقفگاههای عمومی میان راه خصوصا پارکها و بوستانها و مناطق جنگلی را مدنظر داشته باشید. اکثر این پارکها گذشته از توالت، مجهز به زمینهای بازی هستند. به هنگام توقف در این مکانها، میتوانید از فرصت استفاده کرده و کمی کرختی و کوفتگی ناشی از سفر را به در کنید و کودکان نیز فرصت خواهند یافت تا انرژی سرشار خود را تخلیه کنند. یک توپ و یک طناب بازی همراه آورده و بازیهای مختلفی انجام دهید؛ در هر حال، مهم آن است که قبل از ادامه دادن سفر، با جنبش و جستوخیز کوفتگی و خستگی ناشی از ساعتها رانندگی را کاملا از بدن دور کرده و اکسیژن کافی به بدنتان برسانید. زمانیکه مجددا به حرکت خود ادامه میدهید، در صورت امکان جای خود را در داخل اتومبیل عوض کنید. اگرچه عوض کردن جا، سفر را خوشایندتر و راحتتر میکند، اما هرگز نباید نکات ایمنی سفر را نادیده گرفت. خردسالان باید همیشه روی صندلیهای مخصوصی بنشینند که بنا به قدوقواره آنان تنظیم میشود و کودکان کمتر از ۱۲ سال همیشه باید روی صندلی عقب اتومبیل بنشینند، خصوصا اگر اتومبیل مجهز به کیسههای هوا باشد.پدر ی میگوید:«دوست دارم خودم را با بچهها سرگرم کنم. اما در کنار آن مایلم لحظاتی را در آرامش به گفتوگو با بزرگترها یا حتی غرق شدن در رویاها و افکارم سپری کنم.»
متخصصان روان شناسی، قصه گفتن را برای تکامل مغز نوزادان و کودکان لازم می دانند. یا قصه گویی علاوه بر شناساندن صدای والدین، صحبت کردن برای کودک راحت می شود و کلمات را صحیح و کامل ادا می کند. بیشتر والدین بر این باورند که نوزاد هیچ چیز را متوجه نمی شود و لازم نیست با او حرف بزنند، این در حالی است که مغز نوزاد آماده پذیرش و یادگیری است و دوست دارد صدای والدین خود را بشنود و با محیط آشنا شود. والدین حتما باید نام اشیا، غذا، اسباب بازی و یا هر چیز دیگری را که به نوزاد می دهند برای او بگویند و زمانی که کودک سعی می کند به هر لفظی کلمه را ادا کند صحبت کردن او را قطع نکند و اجازه دهند هر طوری که راحت است آن را تلفظ کند. نوزادان به صدای افراد مونث بهترین پاسخ را می دهند، مطالعات نشان داده شده است که صحبت با زبان کودک، باعث تاخیر در زبان کودک نمی شود. والدین باید سعی کنند در صحبت با کودک ترکیبی از لغات بزرگسالان را با صدای بچه گانه مورد استفاده قرار دهند. داستان و قصه نقش بسیار مهمی در تکوین شخصیت کودک دارد. از طریق قصه ها و داستان های خوب کودک به بسیاری از ارزش های اخلاقی پی می برد. پایداری، شجاعت، نوع دوستی، امیدواری، آزادگی، جوانمردی، طرفداری از حق و حقیقت و استقامت در مقابل زور و ستم ارزش هایی هستند که هسته مرکزی بسیاری از قصه ها و داستان ها را تشکیل می دهند پرورش حس زیباشناسی در کودک متوجه ساختن کودک به دنیایی که اطرافش را فرا گرفته، پرورش عادات مفید در کودک، تشویق حس استقلال طلبی و خلاقیت کودک هدف های اصلی طرح قصه های خوب برای کودکان است. کودکان علاقمند به دیدن عکسها با رنگهای شاد و پیچیده می باشند بنابراین باید برای آنها کتابهای داستانی تهیه شود که رنگی با تصاویر بزرگ باشد. این عمل باعث افزایش آشنایی و عکس العمل کودک می شود. حس شنوایی کودک نسبت به تکلم او حساس تر است، کودک دوست دارد صداهای مختلف را بشنود و در مقابل آنها بسته به علاقه عکس العمل نشان می دهد یه طوری که آنها را تقلید می کند و منتظر تشویق والدین می ماند. محسن علومی
نوزادان ممکن است به دلایل مختلف گریه کنند، و اغلب مشکل است که دلیل ناراحتی آنها را فهمید. برخی از نشانهها در حین گریه کودک که ممکن است نشان دهند کودک شما درد دارد.[هنگامی که نوزاد گریه میکند] از جمله به این نشانهها توجه کنید: ▪ گریه غیرمعمول: اگر زیر و بمی گریه تغییر کرده یا مدت و بلندی آن بیش از حد معمول است. ▪ خصوصیات چهره: اگر نوزاد چشمهایش را با فشار میبندد، ابروهایش را در هم میکشد، یا خطوط عمیقی در اطراف بینیاش تشکیل میشود. ▪ سفتی و کشیدگی بدن: اگر نوزاد دست و پاهایش را میکشد یا آنها را جمع میکند. برخی از نوزادان هم ممکن است در هنگام درد به طور غیرمعمولی شل و آرام به نظر رسند. ▪ تحریکپذیری: اگر نمیتوانید نوزاد را با روشهای معمول تسکین دهید. همچنین ممکن است نوزاد هیاهو میکند، بیقرار است و به خوردن و خوابیدن علاقهای نشان نمیدهد.
اگر شما جزو خانوادههایی هستید که به تازگی صاحب فرزند شدهاند حتما میدانید که ورود فرزندی جدید به خانواده هزینه های تازهای را هم به هزینههای معمول خانواده اضافه میکند. در این صورت، پدر و مادر موظف هستند تا جایی که برایشان مقدور است و بودجه خانواده اجازه میدهد، امکانات لازم را برای آمدن این تازه وارد فراهم کنند. کوچولوی زیبایی که تازه پا به این دنیا میگذارد، مانند همه بزرگترها نیازهایی دارد که باید برآورده شود. او علاوه بر نیازهای عاطفی و روانی که لازمه رشد و تکاملش است، احتیاج به وسایلی شخصی دارد که والدین باید حتی پیش از تولد به فکر فراهم کردن این امکانات باشند. مهمترین نکته در تهیه و تدارک وسایل نوزاد، رشد و تغییر بسیار سریع او است. هنگام خرید باید توجه داشت. خوردنیها، پوشیدنیها، دارو و درمان و لوازم جانبی دیگر از جمله مواردی هستند که با ورود این نوزاد به سبد خرید خانواده اضافه میشود. ● شیشه شیر اگرچه شیر مادر بهترین و کاملترین غذا حداقل تا شش ماه اول زندگی برای کودک است اما گاهی به دلایل متعددی با تجویز پزشک، والدین مجبورند با شیشه و شیرخشک کودک را تغذیه کنند. امروزه انواع گوناگونی از شیشهشیرها در بازار موجود است. به طور کلی شیشهها در دو نوع پلاستیکی و شیشهای در دسترساند که هر کدام مزیتی دارند. شیشههای پلاستیکی از این لحاظ که سبکترند و کودک به راحتی قادر به گرفتن آن است، بر شیشه شیرهای شیشهای برتری دارند. همچنین به دلیل اینکه ممکن است کودک در سنی باشد که شیشهاش را پرت کند یا روی صورت او بیفتد، از این نظر بهتر است که شیشه پلاستیکی برای کودک تهیه شود. در عین حال، شستن این شیشهها به آسانی شستن شیشه شیرهای شیشهای نیست و به راحتی قابل جوشاندن نیستند. امروزه در بازار شیشههایی وجود دارد که حالت انحنا داشته و مانع از ورود هوا به دهان کودک میشود. بعضی از شیشهها نیز در انتها دارای سوپاپهایی هستند که هوای دورن شیشه از آن خارج شده و مانع از نفخ شکم کودک میشوند. اندازه این شیشهها هم براساس سن کودک متفاوت است که میتوانید با توجه به نیاز کودک، شیشهای با حجم مناسب را انتخاب کنید. سرشیشههایی هم که در بازار وجود دارد، براساس سن کودک متفاوت است و میتوان با توجه به سن کودک نوع مناسب آن را خرید. فقط باید دقت کنید که نوعی از سرشیشه را تهیه کنید که سوراخ سرپستانک آن ریز باشد تا از ورود ناگهانی حجم زیاد شیر در دهان کودک جلوگیری شود. ● کمکیها شیرخشکهایی که به توصیه پزشک برای کودک تجویز میشود، بسته به سن کودک تفاوت دارد. بعضی از این شیرها از بدو تولد تا شش ماهگی، گروهی دیگر از شش ماهگی تا یک سالگی و به همین ترتیب تقسیمبندی میشوند. انواع و اقسام شیرخشک به صورت قوطی و جعبهای در بازار وجود دارد که از آن جمله میتوان به ایزومیل، بیومیل، هومونا، نان و اسامای اشاره کرد. در تهیه شیرخشک دقت کنید که کودک شما با چه نوعی از آن سازگاری دارد و پیش از خرید، از پزشک کودکتان راهنمایی بخواهید. ● مکملهای غذایی پس از پایان شش ماهگی کودک لازم است چه برای کودکی که از شیرمادر تغذیه میکند و چه برای کودکی که با شیرخشک تغذیه میشود، مکمل غذایی در نظر گرفته شود. انواع پوره میوه، حریره بادامهای با شیر و بدون شیر، غذاهای کمکی با مارکهای گوناگون وجود دارد که بهتر است پیش از خرید آنها با پزشک کودک خود مشورت کنید. علاوه بر اینها، لازم است در کنار خرید هفتگی خود، انواع سبزیها و میوهها و گوشتهای تازه راحتی به میزان اندک بگنجانید تا بنا به سن کودک خود غذای مناسبی اعم از سوپها و فرنیها را تهیه کنید. ● دارو و درمان از جمله هزینههای دیگری که با ورود یک کودک به هزینههای خانواده اضافه میشود، هزینه درمان است. این به معنی آن نیست که کودک حتما باید بیمار باشد. لازم است هر کودکی پس از تولد برای کنترل وضعیت رشد و نمو جسمی تحت نظر پزشک باشد. هر کودک به طور معمول بلافاصله پس از تولد در بیمارستان از سوی پزشک متخصص کودک بررسی و معاینه میشود اما پس از ترخیص لازم است که هر ماه تحتنظر پزشک باشد. این بررسی به راحتی و بیهیچ هزینهای در مراکز بهداشت شهری و روستایی انجام میشود و خدمات پزشکی مانند کنترل قد و وزن و واکسیناسیون برای کودک انجام میشود.والدین میتوانند با مراجعه به این مراکز و تشکیل پرونده بهداشتی از وضعیت سلامت کودک خود باخبر باشند و تنها زمانی که نیاز به بررسیهای بیشتر وجود داشت و با توصیه پزشک مرکز به پزشک متخصص مراجعه کنند. ● پوشاک یکی دیگر از خریدهای خانواده پس از ورود کودک جدید، تهیه لباس و پوشاک مناسب برای اوست. به دلیل اینکه کودک در سال اول به سرعت رشد میکند، لباسهایی که برای او تهیه میشود باید در سایزهای گوناگون باشد. جنس این لباسها بهتر است از پنبه باشد تا حساسیت پوستی برای کودک ایجاد نکنند. هنگام خرید توجه کنید که انواع متعددی اعم از زیرپوش، لباسهای آستین کوتاه، آستین بلند، شورت، شلوار و کلاه تهیه کنید بهتر است لباسهای کودک از قسمت یقه دکمهدار باشند. ● لوازم بهداشتی پوشکها از جمله نیازهای دیگر کودک هستند. تعویض کودک بعد از ادرار و مدفوع و داشتن جای راحت حس آرامش را در کودک ایجاد میکند. پوشکها هم انواع متعددی دارند و بسته به نوع قیمتشان هم متفاوت است. میتوانید هم پوشک به همراه مشمع و هم پوشکهایی تهیه کنید که نیازی به مشمع ندارند. البته نوع دوم هم به لحاظ بهداشتی بهتر است و هم کودک و والدین راحتتر هستند. استفاده از پوشک به همراه مشمع ممکن است موجب ناراحتی و سوزش کشالههای ران کودک شود اما نوع دوم به دلیل داشتن لایه محافظ، قدرت جذب بالاتری دارد . بعضی از این پوشکها دارای علامت یا نشانگرهایی هستند که زمان تعویض کودک را به والدین گوشزد میکنند. اما آنچه مهم است شستشوی مرتب کودک پس از ادرار و مدفوع با آب گرم است که مانع از سوزش و حساسیت پوستی میشود. ● روغن و پودربچه پس از شستشو و حمام ممکن است پوست بدن کودک دچار خشکی شود. بهتر است برای پیشگیری از این خشکی از روغن بچه استفاده کنید. در بازار انواع گوناگون از کرمها و روغنهای داخلی و خارجی وجود دارد که بهتر است پیش از خرید آنها با پزشک کودک مشورت کنید. پودربچه برای پیشگیری از عرقسوز شدن کشالهران و زیربغل کودک استفاده میشود. اما تجربه نشان میدهد بهتر است از این پودرها برای کودک استفاده نشده یا حتیالمقدور کمتر استفاده شود زیرا تجمع این پودرها در زیر بغل، کشاله ران یا زیر گردن کودک به خصوص در فصول گرم موجب خمیری شدن این مواد و حساسیت بیشتر میشود. ● وسایل شستشو این وسایل شامل صابون حمام، شامپوی بدن و سر، لیف حمام، حوله و وان است. هنگام خرید توجه کنید انواع مخصوص کودک را تهیه کنید زیرا در تهیه صابون و شامپوی بچه از مواد خنثی استفاده میشود که مانع از سوزش چشم کودک میشوند. لیفی هم که برای کودک تهیه میکنید باید از جنس نرم و لطیف باشد تا در عین پاککنندگی پوست موجب ناراحتی پوستی نشود. بهتر است کودک در وان مخصوص خودش شسته شود که هم بهداشتیتر و هم برای والدین راحتتر است. این وانها به شکلهای گوناگون و در اندازههای متفاوت هستند و برخی تکیهگاههایی دارند که مانع از غلتیدن کودک در آب میشود. ● ماشین لباسشویی برای شستشوی تمیزتر لباسهای کودک میتوانید ماشین لباسشویی مخصوص کودک تهیه کنید. بهتر است لباس کار و لباسهایی که بیرون میپوشید همزمان با لباس کودک در یک ماشین نشویید. در صورتی که توانایی مالی دارید، میتوانید این ماشینها را تهیه کنید و برای پاکیزگی بهتر لباسهای کودک از پودر مخصوص شستشوی لباس کودک استفاده کنید. ● وسایل جانبی از جمله وسایل دیگر که هنگام خرید بهتر است برای کودک تهیه کنید، کالسکه، نینیلایلای و کیف حمل کودک یا همان آغوش است. این وسایل برای حمل راحتتر کودک لازم است. با افزایش سن کودک، وزن او اضافه شده و حمل او برای والدین سختتر میشود. از این رو بهتر است برای پیشگیری از بروز کمردرد هنگام در آغوش گرفتن کودک از کالسکه و کیف حمل استفاده کنید. در صورتی که وسیله نقلیه دارید، صندلی کودک را فراموش نکنید این صندلیها موجب امنیت کودک و تمرکز بهتر والدین هنگام رانندگی شده و ایمنی و سلامت او را در طول مسیر تضمین میکند.
تهیه این وسائل کمک می کند تا شش هفته اول تولد نوزاد آسانتر، راحت تر و در عین حال با تفریح بیشتری بگذرد. بنابراین می توان گفت از لوازم ضروری نوزاد محسوب نمی شود (به لیست لوازم ضروری نوزاد مراجعه کنید) بلکه لوازم اضافی هستند که به سهولتِ کار کمک می کنند. ● وسائل مخصوص تعویض پوشک ▪ میز مخصوص تعویض پوشک: وجود یک میز یا تشکچه مخصوص برای تعویض پوشک بسیار خوب است. ولی میز مخصوص اینکار که دارای لوازم جانبی از قبیل ریل های ایمنی و فضای مخصوص قرار دادن پوشک و لباس نوزاد است عالی خواهد بود. ▪ سطل در دار مخصوص دور انداختن پوشک: این قبیل سطلها روشی مناسب برای نگهداری پوشک های کثیف است تا زمانی که شما زباله را به بیرون از خانه ببرید. برخلاف سطل های استانداردِ نگهداری پوشک های مصرف شده، این سیستم اجازه پخش شدن بوی پوشک را نمی دهد. ● وسائل آرامش دهنده ▪ تاب یا گهواره مخصوص نوزاد: بعضی از والدین از گهواره مخصـوص نوزاد که با باتری کار می کنند با نام "هدیه ای از جانب خداوند" نام می برند. حرکت آرامش دهندۀ جلو به عقـب این گهواره ها می تواند نوزاد بد خلق را آرام سازد و به شما اجازه دهد در آن زمان به کارهای دیگری بپردازید. ▪ صندلی های مخصوص نوزاد: این صندلی ها دارای یک زاویۀ ۴۵ درجه است و شما باید نوزاد را به صندلی ببندید، به این ترتیب او می تواند دنیا را ببیند. هر وقت آن را تکان بدهید کودک را با یک حرکت نوسانی تکان می دهد و او را آرام می سازد. ● وسائل مخصوص خواب ▪ جعبه موزیک: کودک در هر سنی باشد موسیقی باعث آرامش و نشاط او می شود. هر گاه کودک را در رختخواب قرار می دهید یکی از این وسائل پخش موسیقی را بکار اندازید به این ترتیب به عادات خواب او کمک خواهید کرد. ▪ جعبه تولید صوت: صدای امواج آب دریا و یا باران هنگام گریه به کودک آرامش می بخشد و او را به دنیـای رویا می برد. این وسائل الکتـرونیـکی به افراد بزرگســـال نیز کمک می کنند تا از خواب نپرند. ▪ آویز: یکی از انواع آویزها را در بالای تخت نوازد بیـاویزید و ساعتها برای او سرگرمی ایجاد کنید. نوازد می تواند تصاویر دارای کنتراست را ببیند و با تماشای آنها که از بالای تختش آویزان هستند آرامش یابد و شگفت زده شود. بعضی از انواع این آویزها دارای پانل هایی هستند که رنگشان مرتب عوض می شود و مخصوص ماههای بعد از نوزادی است. ▪ مانیتورهای مخصوص نوزاد: مانیتورهای مخصوص نوزاد به شما کمک می کند هنگامی که در اتاق او نیستید او را زیر نظر داشته باشید. این وسیله بخصـوص برای افرادی که در خانـه های بزرگ زندگی می کنند که اتاق های خواب در طبقات دیگری قرار دارند بسیار سودمند است. ▪ چراغ شب: چراغ های شب بسیار ارزان قیمت و در عین حال با ارزش اند زیرا به شما کمک می کنند بتوانید در طول شب نوزاد را شیر دهید و پوشک او را تعویض کنید بدون آنکه چراغ سقف را روشن کنید و نوزادتان را از خواب بیدار سازید. ● وسائل حمام ▪ حوله های مخملی کلاه دار: مادران با تجربه اعلام میدارند که پیچیدن کودک در چنین حوله ای بهترین راه گرم نگه داشتن و خشک کردن نوزاد بعد از حمام است. ● برای مادران ▪ شیر دوش (بر قی با دستی): اگر شما همواره نزد کودکتـان نیسـتید شیـر دوش به شـما کمـک می کند بتوانید شیرتان را ذخیره کنید تا در ساعاتی که در منزل نیستید نوزاد بتواند با شیر شما تغذیه شود. این وسیله بخصوص برای مادران شاغل مفید است. هر مادری که بخواهد بدون نگرانی برای تغذیه نوزاد خود بیش از ۲ تا ۳ ساعت از خانه دور باشد از خرید یک شیر دوش راضی خواهد بود. به راهنمای استفاده از شیر دوش مراجعه کنید تا بتوانید در مورد خرید آن تصمیم گیری کنید.