در دنیای ماشینی امروز زندگی انسان شهرنشین استرس زا و سرشار از فشارهای روانی است. دانشمندان علوم پزشكی بر این باورند كه بیش از ۸۰درصد از بیماریها ناشی از استرس و تنشهای روانی است. روانشناسان میگویند دو درصد از وجود آدمی جسم و ۹۸درصد بقیه ذهن و اندیشه است. بیشتر روانشناسان برای رسیدن به آرامش جسمی و روانی و درمان روان نژندی و استراس فراگیری ریلكسیشن (شل نمودن انقباض ماهیچهها) و وانهادگی را پیشنهاد كردهاند. چنانچه ادموند ژاكوبسن و دكتر هربرت بنسن و همكاران آنها در دانشگاه هاروارد آمریكا در بررسیهای علمی خود برای دستیابی به آرامش جسمی و ذهنی روشهای ریلكس و تنفس عمیق را مورد تائید قرار داده اند. برای یافتن آرامش رفتن به طبیعت و تماشای چشم اندازهای زیبای آن مانند چشمه سارها، سبزه زارها، رودخانهها، آبشارها، جنگل، گوش دادن به موسیقی آرام و گفتن جمله های مثبت و تاكیدی مانند؛ من سالم و نیرومند هستم، من شاد و سرزنده هستم، من دارای اندیشه، گفتار و رفتار درست و نیك هستم و... بسیار سودمند است. از سوی كارشناسان علوم انسانی و روانشناسی برای دستیابی به آرامش جسمی و روانی آموزه های تجربی زیر پیشنهاد شده است: ۱- آرام و شمرده سخن بگویید.۲- همیشه پاكیزه باشید و لباس راحت بپوشید. ۳- گشاده رو و خوشخو باشید. ۴- آرام و با دید روبه رو (افقی) راهپیمایی كنید. ۵- سپاسگزار و خوشبین باشید.۶- همیشه به خود و دیگران احترام بگذارید. ۸- طبیعت را دوست بدارید. ۱۰- خود و دیگران را ببخشید و بخشنده باشید. ۱۲- فهرستی از پیروزی های خود را همراه و به یاد داشته باشید. ۱۳- برای رسیدن به هدفهای خود برنامه ریزی كنید. ۱۴- خوراك های سالم و میوه تازه بخورید. ۱۵- شیر و نوشابههای طبیعی بنوشید. ۱۶- شادیهای خود را با دیگران تقسیم كنید. ۱۷- خود و دیگران را دوست داشته باشید. ۱۸- با دوستان خوشرو و بذله گو دوست شوید. ۱۹- لبخند را فراموش نكنید. ۲۰- به موسیقی آرام و كلاسیك گوش كنید.
استرس مادر ممکن است به فعال شدن بدن او در جهت مرگ جنین پسر بیانجامد. به گزارش BBC ، محققان دریافتهاند به هنگام سختیها مانند حوادث طبیعی جنینهای پسر کمتر متولد میشوند. جنین پسر ضعیفتر از جنین دختر بوده و احتمال باقی ماندن آن کمتر است. محققان دانشگاه کالیفرنیا اطلاعات بدست آمده در مورد تولد نوزادان در سوئد را از سال ۱۷۵۱ تا ۱۹۱۲ مورد بررسی قرار دادند و به این نتیجه رسیدند که سقط جنینهای پسر ممکن است راهی برای افزایش نابرابریها در بقای نسل باشد. در این مورد دو توضیح برای افت شدید تولد نوزاد پسر در زمان استرس وجود دارد. اول آنکه پاسخ استرس در مادر به جنین صدمه وارد میکند و این باعث سقط جنین پسر که ضعیفتر است میشود. اما نظر دیگر این است که بدن مادران تحت شرائط استرسزا تحمل کمتری برای جنین ناسالم دارد و بنابراین خودبخود بچه را سقط میکند. دانشمندان میگویند ارزیابیهای آنان نظر دوم را تایید میکند. به گفته سرپرست این تحقیق اگر استرس به این سادگی به جنین پسر صدمه بزند پس میتوان انتظار داشت که حتی پسرانی کاملا شکل گرفتهاند نیز دچار آسیب شوند و متعاقبا طول عمر کوتاهتری داشته باشند. اما محققان دریافتند که عکس این موضوع صادق است. جنینهای پسر که باقی میمانند واقعا طول عمر بیشتر از متوسط دارند. به این ترتیب تنها جنین ضعیف توسط بدن مادر مورد هدف قرار میگیرد. این انتخاب قویترها شانس بقای نسل را برای مادر افزایش میدهد چرا که ضعیفترها کمتر به تولد فرزند وادامه نسل منجر میشوند. این تغییرات نشان میدهد جمعیت انسانی تا چه حد در معرض عوارض ناشی از استرس قرا ر دارد. و نتیجهگیری دیگر محققان این است که برای یافتن شواهد وجود انتخاب طبیعی لازم نیست از موزههای تاریخ طبیعی دیدن کنیم. در واقع مسائلی مانند جنس و سلامت کودکانمان خود گواهی بر این اثرات است.
آیا اخیرا فراموش میکنید، دسته کلید خود را کجا گذاشتهاید؟ داخل اتاق میشوید بدون اینکه بدانید برای چه کاری به ان سمت میروید؟ آیا بعد از ریختن چای در استکان قوری را در یخچال میگذارید؟ شماره تلفن منزل خود را فراموش میکنید؟ نگران نباشید! متخصصان معتقدند که استرسهای روزمره تا حدی مغز انسان را تحت تاثیر قرار میدهند که کم حافظگی را به وجود میآورد. روانشناسان در این زمینه توصیه میکنند که : ۱. موز بهترین دوست حافظه : ویتامین B بهترین تغذیه حافظه است و موز دارای این منبع غنی میباشد. ۲. مهربانی با خویشتن: انجام کارهای مورد علاقه مانند خریدن یک شاخه گل, کتاب رمان, ملاقات دوستان قدیمی و ........ باعث افزایش ترشح هورمون دوپامین میشود که احساس خوبی را در فرد به وجود میآورد و این افزایش تاثیر مثبتی بر سلسله اعصاب و آن بخش از مغز که مسوول حافظه است میگذارد. ۳. قدم بزیند : زنان یا مردانی که در به طور مرتب قدم میزنند بسیار کمتر دچار فراموشی میشوند. چرا؟ تحقیقات نشان داده است که فعالیت ,ارتباط مغزی را در بخشی که ذهن مسوول حافظه است گسترش میدهد. ۴. غذای سس دار نخورید: بر اساس تحقیقات انجام شده برروی عادت غذایی بیش از ۸ هزار نفر، استفاده از این نوع سسها و غذاهای سویا دارباعث کاهش قدرت حافظه میشود. علت آن است که یک ماده شیمیایی موجود در این نوع سسها و سویا که گفته میشود ضد سرطان و بیماری قلبی است دقیقا عکس این خواص را با خود دارد. با این حال یک بار خوردن آن در هفته چندان مشکلی ندارد! ۵. خواب به موقع : یک استراحت خوب مغز میتواند اطلاعات بشتر و بهتری را به حافظه شما باز گرداند تا مغزی که تمام روز را بدون استراحت گذرانده باشد. ۶. بیشتر به خودتان برسید : تحقیقات نشان میدهد افرادی که رژیمهای غذایی بسیار کم کالری در برنامه روزانه خود دارند نه تنها پروسه اطلاع رسانی را بسیار کند انجام میدهد بلکه از دیگر افراد هم سن و سال خود که این رژیم را ندارند نیز کمتر قادر به استفاده از حافظه خود میباشند. لذا به فکر خود باشید و رژیمهای غیر موجه را فراموش کنید. ۷. چای گیاهی بنوشید : آهن برای عملکرد صحیح حافظه ضروری است و نوشیدنیهای کافئین دار به علت دارا بودن موادی به نام تانن (اسید تانیک) که ۷۵ درصد آهن موجود در بدن را از بین میبرند. ۸. خوردن قند و شکر مصنوعی را کاهش دهید : این امر ممکن است در کاهش وزن به شما کمک کند اما نوشیدن بیش از یک یا دو نوشیدنی رژیمی در طول روز حافظه دراز مدت شما را تخریب میکند. خوشبختانه تاثیرات منفی این مسئله دائمی نیست و شما به راحتی میتوانید با قطع مصرف شیرینیهای مصنوعی مجددا حافظه خود را اصلاح کنید.
در صورتی كه دچار استرس شوید، عضلات منقبض شده، قلب تندتر میزند و تنفس كم عمق و سریع میشود. با یادگیری برنامههای ساده تمدد اعصاب به ذهن و جسم خود آرامش ببخشید. این برنامه پاسخ بدن را به استرس كاهش میدهند. شیوه تنفسی كه در این جا نشان داده شده است ممكن است موجب كاهش استرس شود. برای كسب اطلاعات بیشتر، از پزشك خود پرسش نمایید و ببینید كه آیا او كلاسهای تمدد اعصاب را تمدید مینماید یا خیر. ▪ تنفس برای تمدد اعصاب با استفاده از دیافراگم و عضلات شكم خود، آرام و عمیق تنفس كنید. دستی را برروی قفسه سینه و دست دیگر را برروی شكم قرار دهید. دستی كه برروی شكم است باید بیش از دست دیگر حركت كند.
اگر روش زندگیتان پر از استرس است، سعی كنید آثار مضر استرس را كم كنید. وقتی را برای گذراندن اوقات خود با خانواده یا دوستان كنار بگذارید و فعالیتهای لذتبخش انجام دهید. ورزش كردن منظم نیز همانند آموختن، آسوده سازی و تمدد اعصاب هوشیارانه بدن، قادر است تنشهای جسمی را تسكین دهد (به مبحث «تمرینهای تمدد اعصاب» مراجعه نمایید). كارهای پراسترس را به بخشهای كوچك و آسان تقسیم كنید. بیشتر برروی كارهای مهم تمركز كنید و برای حفظ زمان و انرژی خود، تعداد كارهایی را كه كمتر ضروریند، كاهش دهید . اگر افراد، توقعات بیش از حد از شما دارند، سعی كنید این توقعات را كمتر كنید.
اگر نشانههای استرس، زود تشخیص داده شوند، برای پیشگیری از مشكلاتی كه برای سلامت ایجاد ممكن است شود، باید اقداماتی انجام داد. داشتن انرژی كمتر از حد معمول، كاهش اشتها یا خوردن بیش از حد معمول از جمله این نشانه میباشد، ممكن است دچار سردرد یا زخمهای دهان شوید و بیش از حد مستعد ابتلا به عفونتهای خفیفی همچون سرماخوردگی شوید. اگر احساس استرس، زیاد باشد، ممكن است مضطرب، بغض كرده، تحریكپذیر یا غمگین باشید. خواب ممكن است مختل شود و روابط با دیگران كدورت یابد. برای آن كه از این حالت رهایی یابید ممكن است به الكل، تنباكو یا موادمخدر وابسته شوید. اگر استرس موجب هر یك از این مشكلات شود، درصدد كمك از خانواده، دوستان یا پزشك خود برآیید.
استرس ممكن است از حوادث یا شرایط برونی، واكنشهای فردی به تنشها یا تركیبی از این عوامل ناشی شده باشد. از جمله منابع عمده برونی استرس میتوان مشكلات درازمدتی مثل روابط خانوادگی ناراحتكننده، بیماریهای ناتوان كننده یا بیكاری و نیز تغییرات عمده حتی تغییرات خوشایندی مثل ازدواج یا اثاثكشی و جمع شدن استرسهای روزانه مثل دیررفتن سركار یا گیركردن در ترافیك را نام برد. از جمله الگوهای رفتاری ایجادكننده یا تشدیدكننده استرس هم میتوان ناشكیبایی و پرخاشگری، عدم اعتماد به نفس و احساسات سركوبگری مثل تنش یا اضطراب را برشمرد.
براساس یک تحقیق جدید، ازدواج نامناسب میتواند برای سلامتی زوجین به یک اندازه خطرناک باشد. محققین دریافتند که مردان و زنانی که ازدواج نامناسب داشتهاند از میزان بالاتری از استرس در طول روز در خانه و به همین نسبت از میزان بالاتری از فشار خون در نیمروز در محل کارشان رنج میبرند، که این امرموجب بالا رفتن ریسک سکته و حمله قلبی میشود. روزالیند بارنت (Rosalind Barnett)، دانشمند ارشد مرکز تحقیقات مطالعات زنان در دانشگاه والتام (Waltham) ماساچوست در یک گزارش میگوید: "مشکلات زناشویی به محل کار نیز سرایت میکند و اگر این تنشهای عصبی ادامه یابد میتواند مشکلات جدی برای سلامتی فرد ایجاد کند." یافتههای محققین همچنین روشنگر این نظریه است که یک ازدواج نادرست تاثیر منفی بیشتری بر زنان نسبت به مردان دارد. بارنت میگوید : "مردم عمومآ میانگارند که روابط پیش از ازدواج در سلامت روانی زنان نسبت به مردان بیشتر ایجاد بحران میکند ولی قضیه اینطور نیست زیرا در ارتباطات زناشویی این تاثیر بر زوجین به یک میزان میباشد." ▪ ازدواج نامناسب = فشار خون بالاتر در این تحقیق، محققین عوامل استرس از قبیل میزان کلسترول بزاق (که یک هورمون استرس است)، فشار خون و استرس بیان شده توسط فرد را در یک گروه ۱۰۵ نفری میان سال شاغل در خدمات شهری در لندن اندازه گیری کردند. نتایج نشان داد که مردان و زنانی که دارای میزان بالاتری از مشکلات زناشویی بودند کلسترول خون شان بعد از بیدار شدن از خواب و استرس و فشارخونشان درطول روز، نسبت به افرادیکه عموما از ازدواجشان راضی بودند بالاتر بوده و این تاثیرات منفی در مردان و زنانیکه ازدواج نامناسب داشتند یکسان بوده است. محققین میگویند استرس در بالا بردن ریسک بیماریها و حملههای قلبی، سرطان و بسیاری از بیماریهای دیگر مرتبط است. آنها میگویند این نتایج بیانگر شواهدی است که فاکتورهای روانی مانند فشارهای زناشویی، بر عملکردهای بیولوژیکی در زندگی روزمره موثر بوده و میتواند بر سلامتی روانی و جسمانی زوجین تاثیر منفی داشته باشد. نتایج این تحقیق در Annals of Behavioral Medicine ، موجود است.
نتایج حاصل از تازهترین تحقیقات دانشمندان انگلیسی نشانگر آن است كه تحمل استرس و فشار روانی زیاد در محل كار، عامل بسیار مهمی در ابتلاء انسانها به بیماریهای قلبی و دیابت به شمار میرود. كارشناسان «دانشگاه كالج لندن» با انتشار گزارشی در شماره اخیر «بریتیش مدیكال ژورنال»، اعلام كردند: از دیرباز ارتباط موجود میان استرس و ناراحتیهای جسمی و روانی آشكار شده، اما اكنون نتایج تحقیقات برای نخستین بار در تاریخ علم، فرآیند و مكانیسم زیست شناختی نهفته در پشت این ارتباط را نمایان ساخته است. براساس این گزارش، بررسیهای انجام شده بر روی وضع روانی و جسمی حدود ۱۰ هزار نفر و میزان تحمل استرس در محل كار آنان، نشان میدهد فشار روانی بالا میتواند با تأثیر گذاری بر روی سیستم متابولیك بدن موجب ایجاد انواع ناخوشیها همچون چاقی و فشار خون بالا در افراد شود.
مردان جوانی كه شغلهای استرس زا دارند، در سنین ۳۰ سالگی، در معرض خطر ابتلا به بیماریهای شریانی قرار دارند. كارشناسان فنلاندی با مطالعه بر روی بیش از هزار مرد جوان كه میزان استرس ناشی از كار روی آنها بیشتر است، متوجه شدند كه شریانهای آنها خیلی زود دچار آسیب و صدمه می شود و ارتباط نزدیكی بین فشار و استرس ناشی از كار و عملكرد شریانها وجود دارد و مرحله ای را كه در آن صفحه ای در شریانها ساخته می شود را دچار اختلال و سرانجام به مسیر عبور خون آسیب می رساند كه می تواند منجر به حمله قلبی و یا سكته شود. علاوه بر این، دیواره شاهرگی آنها نیز ضخیم تر می شود. همانطور كه می دانیم، سیگار نكشیدن، ورزش و رژیم غذایی مناسب از عواملی هستند كه از ابتلا به بیماریهای قلبی جلوگیری می كند، اما در مورد آقایانی كه بیش از حد كار می كنند و فشار ناشی از كار و استرس حاصل از آن بر روی آنها زیاد است، دیگر زمانی برای ورزش یا خوردن غذای مناسب باقی نمی ماند، بنابراین اختلالات در مرحله ساخت دیواره شریانها ایجاد می شود كه می تواند مشكل آفرین باشد. اما در مورد خانمها متفاوت است، زیرا در آقایان این مرحله در اوایل ۳۰ سالگی صورت می گیرد و در خانمها اغلب دیرتر این مرحله شروع به كار می كند. این مرحله «آتروسلراسیس» نامیده می شود.
تبلیغات 
